Stawki robocizny w regionach: skąd brać dane

Co właściwie porównujesz: stawka robocizny a przeciętne wynagrodzenie

Dane regionalne ze źródeł publicznych to przeciętne wynagrodzenie brutto, a nie gotowa stawka rozliczeniowa za robociznę. Stawka robocizny w kosztorysie lub kalkulacji ceny to koszt wykonawcy: obok wypłaty obejmuje składki i narzuty od wynagrodzenia, koszty pośrednie oraz zysk. Przeciętne wynagrodzenie pokazuje tylko część wypłatową, więc po ustaleniu benchmarku płacowego trzeba doliczyć pozostałe elementy kosztu roboczogodziny.

Dla robót budowlanych regionalną podstawę dają biuletyny systemu SEKOCENBUD, dostępne pod adresem sekocenbud.pl. Wydawca publikuje w nich ceny obiektów oraz robót na różnych poziomach agregacji, a obok nich współczynniki regionalne obrazujące odchylenie cen w danym regionie od cen średnich w skali kraju.

Układ regionów w tych biuletynach odpowiada obowiązującemu administracyjnemu podziałowi kraju, a poszczególne regiony oznaczone są symbolami na mapie. Współczynniki publikowane są dla 17 „regionów”: region mazowiecki podawany jest razem z Warszawą, a aglomeracja warszawska odrębnie.

Aglomeracja warszawska to region warszawski stołeczny z podziału NUTS2, czyli Warszawa i dziewięć powiatów: legionowski, miński, nowodworski, otwocki, wołomiński, grodziski, piaseczyński, pruszkowski i warszawski zachodni. Nadrzędnym założeniem stosowania współczynników regionalnych jest szacunkowa wycena wartości inwestycji budowlanych.

Regionalne dane do stawki robocizny znajdziesz w czterech miejscach. GUS – komunikat „Wynagrodzenia i świadczenia społeczne” i zestawienie wojewódzkie. Jobmapa – zawody w województwach, miastach i powiatach. Raporty płacowe Sedlak & Sedlak, Moja Płaca i Salary Hub Devire – stanowiska i branże.

Adresy są cztery: ssgk.stat.gov.pl – komunikat „Wynagrodzenia i świadczenia społeczne”, wynagrodzenia.pl/gus/dane-wojewodzkie – zestawienie wojewódzkie, Jobmapa.pl – raport wynagrodzeń Gdańskiego Urzędu Pracy oraz devire.pl i wynagrodzenia.pl – raporty płacowe i Salary Hub. Piątym adresem jest EURES, ale bez stawek.

Wszystkie cztery podają wynagrodzenia, a nie gotową stawkę robocizny. Stawki robocizny w zł/h dla regionu nie publikuje żadne z nich – regionalne jest wynagrodzenie, a stawkę robocizny wyliczasz z niego. Podział regionalny budujesz samodzielnie, schodząc z kraju na województwo, miasto i powiat.

Przeciętne wynagrodzenie pokazuje tylko część wypłatową, a nie koszt roboczogodziny dla wykonawcy. Zakres wypłat w danych też nie jest jednolity. Jobmapa, opracowując dane ZUS, wskazuje, że statystyki obejmują pełny zakres wypłaconego wynagrodzenia: pensję zasadniczą, dodatki i nagrody.

Jeśli zestawisz tę wartość z własną pensją zasadniczą, porównasz węższy koszyk z szerszym i uznasz, że Twoje stawki są poniżej rynku. Przed porównaniem ustal, czy dana liczba zawiera premie, dodatki i nagrody, czy tylko podstawę.

Trzecia różnica to staż zatrudnienia. Jobmapa dzieli statystyki na trzy odrębne sekcje: pensje ogółem, wynagrodzenia dla umów o pracę trwających do 2 lat oraz dla umów powyżej 2 lat.

Dzięki temu oddzielisz stawkę dla nowej osoby od przeciętnej wypłaty całej załogi, w której są osoby z wieloletnim stażem i wyższymi dodatkami. Przy wycenie robocizny dla nowego projektu właściwszą podstawą jest zwykle sekcja dla krótszych umów, a nie wartość ogółem.

Czwarte ograniczenie wynika z definicji populacji. Komunikat GUS podaje przeciętne miesięczne wynagrodzenie brutto w sektorze przedsiębiorstw, a nie dla wszystkich pracujących w Polsce. Ta liczba nie jest średnią dla całej gospodarki i nie powinna być uniwersalnym punktem odniesienia dla dowolnej firmy.

GUS: oficjalne dane wojewódzkie i sektorowe

Pierwsze źródło to komunikat GUS „Wynagrodzenia i świadczenia społeczne”, publikowany w cyklu „Sytuacja społeczno-gospodarcza kraju”. Dla sierpnia 2026 r. GUS podał przeciętne miesięczne wynagrodzenie brutto w sektorze przedsiębiorstw na poziomie 9259,54 zł, o 5,6% wyższe niż rok wcześniej.

W okresie styczeń–sierpień 2026 r. było to 9358,05 zł, o 5,9% więcej niż rok wcześniej. Obie wartości opisują ten sam rok, ale inny okres, więc przed porównaniem z własnymi danymi zdecyduj, czy używasz wartości miesięcznej, czy narastającej.

Tempo wzrostu wyhamowuje. Sierpień 2026 r. dał 5,6% rok do roku wobec 6,8% w lipcu i 7,1% w sierpniu 2025 r., a okres styczeń–sierpień – 5,9% wobec 8,2% rok wcześniej. Stawkę na kolejny rok oprzyj na ostatnim miesiącu, a nie na średniej z całego okresu.

Komunikat zawiera przekroje według sekcji i działów, co pokazuje, że sama sekcja jest zbyt gruba. W sierpniu 2026 r. w budownictwie wynagrodzenia wzrosły o 5,0% rok do roku, ale w samym budownictwie rozrzut był duży: budowa budynków to wzrost o 3,0%, a budowa obiektów inżynierii lądowej i wodnej – o 7,0%.

Rozrzut widać też poza budownictwem. Górnictwo i wydobywanie było jedyną sekcją ze spadkiem, o 1,7%, a wytwarzanie i zaopatrywanie w energię elektryczną, gaz, parę wodną i gorącą wodę wzrosło o 8,9%. Obsługa rynku nieruchomości dała 7,0%, a handel – 6,3%.

Dla porównania transport i gospodarka magazynowa rosły o 6,0%, informacja i komunikacja o 7,1%, a handel hurtowy o 8,1%. Jeśli budujesz benchmark dla firmy wykonawczej, sięgaj do działu – np. budowy budynków albo obiektów inżynieryjnych – a nie do całej sekcji budownictwo.

Drugi przekrój to województwa. Zestawienia GUS w układzie wojewódzkim pokazują skalę różnic: w publikowanej tabeli przeciętnych wynagrodzeń wojewódzkich podkarpackie wypadało na 8 258 zł, podlaskie na 8 402 zł, śląskie na 9 305 zł, a pomorskie na 9 565 zł.

To rozpiętość ponad 1,3 tys. zł między skrajnymi z tych przykładów. Taka tabela wystarcza do wstępnego benchmarku wojewódzkiego i oceny, czy porównywać się z rynkiem lokalnym, czy krajowym.

Stawki robocizny dla województw nie ma jednak w tym zestawieniu. GUS podaje wynagrodzenia brutto w przekroju województw i działów, a nie stawkę roboczogodziny. Województwo jest najniższym poziomem regionalnym, do jakiego schodzi to źródło.

Ograniczenie GUS: jak opisuje Gdański Urząd Pracy, dane GUS są wartościowe, ale często publikowane wyłącznie na poziomie całego kraju i województw oraz podzielone według całych sektorów gospodarki. Z GUS nie odczytasz stawki dla konkretnego zawodu w konkretnym mieście – potrzebne jest drugie źródło.

Poniżej województwa komunikat nie schodzi, choć GUS dzieli kraj na 73 podregiony – ten podział widać w innych publikacjach terytorialnych. Przekroju wynagrodzeń po podregionach nie ma, więc dla poziomu poniżej województwa zostaje wnioskowanie z danych powiatowych Jobmapy.

Komunikat podaje też siłę nabywczą, czyli wynagrodzenie realne. W sierpniu 2026 r. wzrosła o 2,0% rok do roku, a w okresie styczeń–sierpień – o 3,0%. Do umowy z waloryzacją stawki bierz wartości realne, do porównania z cennikiem – nominalne.

Pomocny jest kalendarz GUS. Publikowane są „Tytułowe plany wydawnicze GUS i US” oraz zeszyty metodologiczne – wiadomo z nich, kiedy ukaże się dana publikacja i jak zdefiniowano w niej populację.

Wzrost wynagrodzeń rok do roku w sektorach (sierpień 2026)

ZUS i Jobmapa: stawki dla zawodów w miastach i powiatach

Jobmapa to internetowy serwis Gdańskiego Urzędu Pracy, który wyświetla oferty zatrudnienia na mapie. W lutym 2026 r. zyskał funkcję raportu wynagrodzeń, pozwalającą sprawdzić średnie zarobki w poszczególnych grupach zawodów na poziomie województw i miast.

To najbliżej regionalnej stawki robocizny ze wszystkich omówionych źródeł, bo łączy zawód z województwem, miastem i powiatem. Nadal jednak publikuje wynagrodzenia, a nie stawkę roboczogodziny.

Dane opracowano na podstawie danych ZUS, przygotowuje je Wojewódzki Urząd Pracy w Rzeszowie, a aktualizacja następuje dwa razy w roku. Zakres jest inny niż w GUS: grupowanie nie odbywa się według sektorów gospodarki, lecz w oparciu o ponad 200 grup zawodów, w skład których wchodzi ponad 2000 stanowisk pracy; prezentacja obejmuje poziom województw oraz miast i powiatów.

Dla wyceny robocizny kluczowa jest struktura danych. Statystyki dzielą się na trzy odrębne sekcje: pensje ogółem, umowy o pracę trwające do 2 lat oraz umowy trwające powyżej 2 lat. Osobno opisany jest zakres wynagrodzenia – pensja zasadnicza, dodatki i nagrody. Dzięki temu porównasz stawkę wejściową dla nowego pracownika ze stawką wypracowaną po dłuższym stażu, a nie tylko z jedną średnią.

Precyzja geograficzno-zawodowa to główna przewaga. Dyrektor Gdańskiego Urzędu Pracy Roland Budnik wskazuje, że dzięki Jobmapie można sprawdzić średnie wynagrodzenie wypłacane w Gdańsku, Katowicach czy Radomiu w zawodach takich jak brukarz, fryzjer czy magazynier.

Raport odpowiada też na pytania o zarobki magazyniera, kierowcy samochodu ciężarowego albo kucharza. W komunikacie podkreślono, że takie dane są bliżej realnych wypłat niż średnia krajowa, ponieważ dotyczą konkretnego zawodu i konkretnego rynku lokalnego, a nie całej sekcji gospodarki.

Pamiętaj o zakresie podmiotowym i geograficznym. Podział statystyk według umów o pracę oznacza, że przy rozliczeniach opartych na innych formach zatrudnienia trzeba szukać dodatkowych źródeł. Poziom prezentacji kończy się na województwie, mieście i powiecie, więc dla potrzeb węższych niż powiat – np. jednej gminy – pozostaje wnioskowanie z danych powiatowych.

W praktyce: wybierz zawód, województwo oraz miasto lub powiat, na końcu sekcję umów. Dla nowego projektu właściwa jest sekcja umów do 2 lat; zapisz datę pobrania, bo dane zmieniają się dwa razy w roku.

Raporty płacowe: dokładniejsze stawki dla wybranych stanowisk i branż

Sedlak & Sedlak i serwis wynagrodzenia.pl publikują kompleksowy raport płacowy – edycja oznaczona jako wiosna/lato 2026 powstała na podstawie danych z 1306 firm, obejmuje 1264 stanowiska i prawie 410 tys. pracowników. Obok tego dostępne są raporty tematyczne: dla firm produkcyjnych, dla branży IT, o świadczeniach pozapłacowych oraz o wynagrodzeniach w spółkach giełdowych.

Dla pojedynczych stanowisk działa narzędzie Moja Płaca. W opisywanej wersji zawiera aktualne dane dla 1105 stanowisk, pochodzące od 581 tysięcy osób.

Edycja Sedlak & Sedlak jesień/zima 2026 jest w przygotowaniu. Uczestnicy badania dostają niższe ceny raportu, większy wybór danych i indywidualne analizy porównawcze.

Dla firm wydzielono narzędzie „Zarobki na stanowiskach”, dla osób prywatnych – Moja Płaca i kalkulator brutto/netto. To różne wejścia do tych samych danych płacowych, więc przed zakupem sprawdź, które odpowiada twojemu pytaniu.

Raporty te odpowiadają na pytanie o stawkę dla stanowiska, branży i regionu, a nie o stawkę robocizny. Regionalność widać w konstrukcji raportów Devire: edycja 2025 opisuje 16 branż w 6 centrach biznesowych, a edycja 2024 – 16 branż w 6 regionach.

Devire prowadzi Salary Hub – archiwum raportów płacowych z lat 2021–2026. Raport z 2025 r. obejmuje wynagrodzenia specjalistów i menedżerów z 16 branż w 6 centrach biznesowych w Polsce, a raport z 2024 r. – te same 16 branż i 6 regionów. Osobne opracowanie poświęcono sztucznej inteligencji: raport AI 2026 analizuje trzy specjalizacje – AI/ML Engineering & Data Science, Generative AI & LLM oraz AI Architecture & Infrastructure.

Przy porównaniach rok do roku pilnuj zakresu edycji. Raporty Devire z lat 2021–2023 opisywały 15 branż w 6 regionach, a edycje 2024 i 2025 – po 16 branż, przy czym w 2024 r. były to regiony, a w 2025 r. centra biznesowe; sama zmiana liczby branż może wyglądać jak zmiana stawek.

Devire wskazuje, że raporty przygotowywane są w oparciu o dane z setek prowadzonych przez konsultantów procesów rekrutacyjnych, a publikacje z poprzednich lat pozwalają porównywać zmiany w stawkach rok do roku. Dedykowany raport dopasowany do potrzeb firmy wyceniono na kwotę od 4 000 PLN.

Sięgaj po te źródła, gdy GUS jest zbyt ogólny, a Jobmapa zbyt „zawodowa”: przy wąskich specjalizacjach, stanowiskach menedżerskich i porównaniach w obrębie branży. Zastrzeżenie jest istotne i pochodzi z komunikatu Gdańskiego Urzędu Pracy: rozwiązania komercyjne często opierają się na danych z dobrowolnie wypełnianych ankiet, co może mieć wpływ na błędy i pewne zniekształcenia statystyk.

W przypadku Devire dodatkowy kontekst to źródło danych – procesy rekrutacyjne, czyli stawki negocjowane przy zatrudnieniu, a nie wypłaty całej zatrudnionej populacji. Praktyczny wniosek: traktuj te raporty jako punkt odniesienia dla widełek i dla stanowisk, których nie ma w statystyce publicznej, a nie jako odtworzenie średniej wypłaty w firmie.

EURES i statystyki rynku pracy: kontekst dla regionalnych różnic

EURES publikuje dla Polski zestaw wskaźników makroekonomicznych i rynku pracy. Produkt krajowy brutto na mieszkańca w 2022 r. wyniósł 17 300 EUR i był o 51,1% niższy od średniej dla UE-27 wynoszącej 35 400 EUR; w latach 2018–2022 PKB na mieszkańca wzrósł o 33%.

EURES jest więc źródłem, które nie podaje nawet wynagrodzeń. Operuje PKB i wskaźnikami zatrudnienia oraz bezrobocia, a nie stawkami płacowymi ani stawkami robocizny.

Wskaźnik zatrudnienia w 2023 r. osiągnął 72,4%, czyli o 2 pkt proc. więcej niż średnia UE-27 i o 5 pkt proc. więcej niż w 2018 r. – w podziale na grupy: kobiety 66,9%, mężczyźni 77,8%, osoby młode 28,7%. Wskaźnik bezrobocia w 2023 r. utrzymał się na poziomie z 2022 r., pozostając o 3,2 pkt proc. poniżej średniej UE-27, wobec 3,9% w 2018 r. i 3,3% w 2019 r.

EURES zaznacza, że lata w raporcie są różne, bo każde wskazanie opiera się na najświeższych dostępnych danych według stanu na grudzień 2024 r.

Te liczby służą do interpretacji, nie do kalkulacji. Wysoki wskaźnik zatrudnienia i szybki wzrost PKB na mieszkańca oznaczają napięty rynek pracy: mniejszą podaż rąk do pracy, silniejszą pozycję pracownika i większą presję na wzrost wynagrodzeń.

Tam, gdzie zatrudnienie jest niższe, a bezrobocie wyższe, kandydatów jest więcej i presja na stawki jest słabsza. To wyjaśnia kierunek zmian płac w regionie, ale nie daje liczby – EURES operuje wskaźnikami rynku pracy i PKB, a nie stawkami wynagrodzeń, więc nie odczytasz z niego stawki za roboczogodzinę.

Przekroje regionalne w EURES też są wskaźnikowe: w tabeli wskaźnika zatrudnienia obok Polski występują województwa, np. lubelskie, z wartościami niższymi od średniej krajowej. Do wyliczenia stawki zł/h to nie wystarcza – brakuje tu jakiejkolwiek kwoty płacowej.

Przy korzystaniu z tych danych pilnuj definicji i roku. Poszczególne serie pochodzą z różnych lat i są oparte na danych Eurostatu, a część wskaźników publikowana jest również w przekrojach regionalnych, gdzie wartości mogą odbiegać od średniej krajowej. Zawsze sprawdź, jakiej populacji dotyczy wskaźnik (ogółem, kobiety, osoby młode) i z którego roku pochodzi, zanim zestawisz go ze stawką płacową.

Jak łączyć źródła, żeby dane były porównywalne

Pięć warunków porównywalności: ten sam rok i ten sam okres. GUS podaje wartości miesięczne i narastające – nie mieszaj sierpnia z okresem styczeń–sierpień. Przy Jobmapie, aktualizowanej dwa razy w roku, zapisz datę pobrania danych.

Brutto do brutto: GUS i Jobmapa operują wynagrodzeniami brutto – nie zestawiaj ich z kwotami netto z ogłoszeń. Ten sam typ umowy: Jobmapa rozdziela umowy do 2 lat i powyżej 2 lat – wybierz sekcję odpowiadającą temu, kogo wyceniasz.

Ten sam zakres składników: Jobmapa obejmuje pensję zasadniczą, dodatki i nagrody – więc po drugiej stronie porównania też nie może być sama podstawa. Ten sam poziom geograficzny: kraj, województwo, miasto lub powiat.

Drugi wymiar to charakter danych, bo od niego zależy, czego dana liczba nie obejmuje. Dane administracyjne ZUS, prezentowane przez Jobmapę, dają pełny zakres wypłaconego wynagrodzenia i duży zasób danych do obliczeń, ale opisują umowy o pracę.

Statystyka publiczna GUS jest regularna i obejmuje przekroje sekcji, działów i województw, lecz dotyczy sektora przedsiębiorstw i nie schodzi do poziomu zawodu czy miasta. Raporty komercyjne są mocne na wąskich stanowiskach i w porównaniach branżowych, ale część z nich opiera się na dobrowolnych ankietach lub na procesach rekrutacyjnych, co zawęża reprezentatywność.

Stawkę robocizny dla regionu składasz z dwóch części: stawki płacowej z danych regionalnych i narzutów. Regionalny jest tylko pierwszy składnik – wynagrodzenie z GUS, Jobmapy lub raportu płacowego. Drugi składnik ustalasz sam, bo nie ma go w żadnym z tych źródeł.

Danych o regionalnym zróżnicowaniu samych stawek robocizny w tych źródłach nie ma – regionalne jest wynagrodzenie. Dlatego zapisz, czy twoja stawka płacowa pochodzi z województwa, miasta czy powiatu oraz z której sekcji umów.

Wartości narzutów nie podaje żadne z omówionych źródeł. Składki od wynagrodzenia, koszty pośrednie i zysk wynikają z twojej kalkulacji, a nie z komunikatu GUS, Jobmapy, raportów płacowych czy EURES.

Źródła rozkładają się też na poziomy geograficzne. GUS daje kraj, województwo i dział, Jobmapa – województwo, miasto i powiat, a raporty Devire – 6 regionów lub 6 centrów biznesowych. Poniżej powiatu nie schodzi żadne z nich, więc stawkę dla gminy budujesz z danych powiatowych.

Do przeniesienia wartości krajowej na region służą współczynniki regionalne z biuletynów SEKOCENBUD. Obrazują one odchylenie cen w danym regionie od cen średnich w skali kraju i publikowane są dla 17 „regionów”.

Kolejność jest stała: najpierw ustal krajową podstawę robocizny, potem nałóż współczynnik dla swojego regionu. Region rozpoznasz po symbolu z mapy SEKOCENBUD, a dla aglomeracji warszawskiej stosuje się region warszawski stołeczny z podziału NUTS2.

Praktyczny wybór punktu startowego zależy od pytania. Jeśli potrzebujesz szybkiego benchmarku wojewódzkiego, zacznij od komunikatu GUS „Wynagrodzenia i świadczenia społeczne” i od zestawienia wojewódzkiego.

Pamiętaj o rozróżnieniu sekcji i działu: w budownictwie kontrast między budową budynków a budową obiektów inżynierii lądowej i wodnej to 3,0% wobec 7,0% wzrostu rok do roku. Potrzebujesz stawki dla konkretnego zawodu w mieście lub powiecie – sięgnij do Jobmapy i wybierz sekcję dopasowaną do stażu umowy.

Potrzebujesz stawki dla wąskiej specjalizacji lub stanowiska menedżerskiego – użyj raportu płacowego i zweryfikuj wynik danymi GUS oraz Jobmapy. Potrzebujesz uzasadnić kierunek zmian – dołóż wskaźniki EURES.

W każdym przypadku zapisz datę publikacji, definicję populacji i okres, którego dotyczą dane, bo bez tego dwie liczby z dwóch źródeł wyglądają porównywalnie tylko na papierze.

Adresy do zapisania: sekocenbud.pl – współczynniki regionalne dla robót budowlanych oraz stat.gov.pl i komunikat „Wynagrodzenia i świadczenia społeczne” – wynagrodzenia dla kraju, sekcji, działów i województw.

Dalej: wynagrodzenia.pl/gus/dane-wojewodzkie – tabela wojewódzka, Jobmapa.pl – zawód w województwie, mieście i powiecie, devire.pl i wynagrodzenia.pl – raporty płacowe oraz eures.europa.eu – wskaźniki rynku pracy i PKB, bez kwot płacowych.

Porównanie źródeł danych o wynagrodzeniach w regionach